Dil Öğretiminde Dilbilgisel Yetkinlik Ve Yapay Zekâ

Yayın Yılı: 2025
Sayfa Aralığı : 81-98
Kitap Dili : Türkçe

Anahtar Kelimeler


Noam Chomsky’nin (1965) ortaya koyduğu “dilsel yetkinlik” kuramı; Dell Hymes’ın (1972) “iletişimsel yetkinlik” kuramına dayanarak Canale ve Swain (1980) tarafından genişletilmiş iletişimsel yetkinlik; dilbilgisel, sosyodilbilimsel ve stratejik yetkinlik olmak üzere üç temel bileşenle açıklanmıştır. Bu kuramsal gelişmeler, yabancı dil öğretiminde iletişimsel işlevselliğin ve bağlamsal uygunluğun merkeze alınmasını sağlayarak, çağdaş öğretim yaklaşımlarının temelini oluşturmuştur. Diller için Avrupa Ortak Başvuru Metni (D-AOBM), dil yetkinliğini yalnızca dil bilgisiyle sınırlı görmemekte; bunu çok boyutlu bir iletişimsel beceri alanı olarak değerlendirmektedir. İletişimsel dil yetkinliği, üç temel bileşenden oluşmaktadır: dilsel yetkinlik, toplumdilbilimsel yetkinlik ve edimbilimsel yetkinlik. Bunlardan “dilsel yetkinlik; dilin morfolojik, sözdizimsel, sözcüksel, fonolojik ve ortografik sistemlerine dair bilgi ve bu sistemleri anlama, kullanma becerisidir” (D-AOBM, 2001). D-AOBM, bu yetkinliği sadece biçimsel yapıları bilmek olarak değil, bu bilgileri üretim (konuşma, yazma) ve alım (dinleme, okuma) süreçlerinde doğru ve işlevsel bir şekilde kullanma becerisi olarak tanımlar. Öğretim uygulamaları açısından, bu bileşenlerin öğrencinin dil düzeyine uygun biçimde sunulması, anlamlı görevlerle bütünleştirilmesi ve bağlamsal farkındalıkla desteklenmesi önem taşır. Son yıllarda yapay zekâ destekli dijital araçlar, bu yapılandırılmış öğretim sürecine yenilikçi çözümler sunmaya başlamıştır. Yapay zekâ araçlarının sunduğu otomatik düzeltme, açıklayıcı geribildirim ve anlık öneri mekanizmaları, yalnızca biçimsel doğruluğun artırılmasını değil, aynı zamanda öğrencilerin özerk öğrenme becerilerini de desteklemektedir.

Kitap Adı: Yabancı Dil Öğretiminde İletişimsel Yetkinlikler Ve Teknoloji Uygulamaları
Yayın Yılı: 2025
Sayfa Sayısı: 130
DOI: 10.37609/akya.3903
Kitap Dili : Türkçe
Kitaba Git

Atıf Sayısı :