Yapboz anlatılar, izleyiciyi doğrusal olmayan bir yapı içinde aktif bir
anlam kurma sürecine davet ederek klasik anlatı kalıplarının dışında kalan ve
çağdaş film anlatı türlerinden birisi olarak kabul edilmektedir. Yapboz
anlatılar, hikâyeyi parçalar hâlinde sunarak izleyiciyi aktif bir çözücüye
dönüştürür ve böylece izleyici ipuçlarını takip ederek büyük resmi zihinsel
olarak tamamlamaktadır. Bu bölümde, çağdaş sinemanın parçalanmış zaman
kurgusuna dayanan yapboz anlatı Christopher Nolan tarafından yönetilen Memento
(2000) ve Denis Villeneuve’ün yönettiği Memento (2013) filmleri
üzerinden ele alnımaktadır. Memento
(2000), ters kronolojik ilerleyen yapısıyla karakterin bellek kaybını doğrudan
anlatı formu içerisine yerleştirir öte yandan Enemy (2013) ise ikiz
karakter motifini parçalı bir anlatı örgüsüyle birleştirerek belirsizlik ve
öznel gerçeklik deneyimini öne çıkarır. Her iki film de modern sinemada anlatı
güvenilirliğinin nasıl sorgulandığını ve izleyici konumunun nasıl yeniden
tanımlandığını göstermesi bakımından önem taşır. Sonuç olarak bu bölümde, yapboz anlatının temel gücünün izleyiciyi sürekli
yeniden sorgulamaya iten bir parçalı yapıdan kaynaklandığı ortaya konmuş ve her iki filmin de yalnızca
birer hikâye olarak değil, aynı zamanda izleyicinin aktif bilişsel süreçlerini
harekete geçiren bir bulmaca olduğu tartışılmaktadır.
Atıf Sayısı :