Adıyaman Köy Kadın Başlığı Kullık-kof-kofi
Anahtar Kelimeler
Adıyaman köy kadının son yüzyılın ikinci yarısına kadar
başından eksik etmediği giysisinin belki de en değerli parçası kullık-kof-kofi
köklü bir geçmişin izlerini günümüze kadar belki de çok az bozularak
getirebilmiştir. Bu çalışmanın amacı gerçek anlamıyla bugüne kadar yeterince
ele alınmamış, giysinin bir parçası olarak kalan kullık‘ın tanıtılmasıdır. Bu
amaç doğrultusunda yıllar içinde bunu kullanan son temsilcilerle uzun yıllar
boyu yapılan görüşmeler, çekilen fotoğraflar, alan araştırmaları ve sonucunda,
kaybolan parçaların; en yakın çizimleri ve folklorik bebekler üzerinde birebir
yapılan uygulamalarla gerçeğe en yakın sonuçların elde edilip tarihe bilimsel
yöntemle ile not düşülmek istenmesidir. Nişanlanıncaya, hatta evleninceye kadar
başı açık gezen genç kız, sözlendiği zaman başını kısmen kapatacak sırmalı poşu
ile nişanını herkese ilan eder. Başı sırmalı poşu ile sarık yapılan kızın
bundan böyle nişanlı olduğu, bir başkasına verildiği ve başının artık bağlı
olduğu duyurulmuş olur. Evlilik süreci başladığında ise başa giydirilen ve
kadının ömrü boyunca kullanacağı kullık-kof-kofi , beyaz kıttan ile tamamlanır.
Köyden köye, inanıştan inanışa küçük farklılıklar olsa da genel olarak başlık
ve parçaları aynıdır. Farklılıklar genellikle bağlama şekillerinde göze çarpar.
Günümüzde il genelinde sayıları hızla azalan, yüz’ün altındaki son
temsilcilerin giydikleri ve halk oyunları ekipleri tarafından kullanılan bir
baş bağlama modeli dışında kullanım alanına rastlanmamıştır. Kadim toprakların
yüzyıllar boyu taşıdığı bu geleneksel başlığın korunması, kayıt altına alınması
ve gelecek nesillere bilimsel yöntemlerle doğru bir şekilde aktarılması,
folklorik bebeklerinin, balmumu heykellerinin yapılarak depremde yıkılan
Adıyaman müzesi yenilenirken kurulacak etnografik eserler bölümünde
sergilenmesi sağlanmalıdır.
Kitap Adı:
Uluslararası Halk Oyunları Kongresi Bildiri Kitabı
Atıf Sayısı :
