Translasyonel tıp araştırmalarında birçok
deneysel araştırma yöntemi mevcut olmasına rağmen hayvan modellerinin
vazgeçilmez konumu devam etmektedir. Deneysel hayvan modelleri olarak %90
laboratuvar fare, sıçan, kobay ve tavşanı kullanılmaktadır. Deneysel
araştırmalarda aranan en önemli özellik araştırma sonuçlarının araştırmanın
yapıldığı zamandan mekândan ve araştırmayı yapan araştırmacıdan bağımsız olarak
aynı şartlarda tekrar edilebilme özelliği olmasıdır. Deneysel hayvan araştırma
sonuçlarının tekrar edilebilmesi için araştırmada kullanılan hayvanların,
araştırmanın yapıldığı çevrenin ve araştırma yönteminin standart tanımlanabilir
ve araştırmanın materyal ve metodunda açıklanmış olması gerekir. Deneysel
hayvan araştırma sonuçlarının tekrar edilebilir olduğu sürece araştırma
sonuçlarına güvenirlik artmaktadır. Deneysel hayvan araştırma sonuçlarında en
önemli varyasyon kaynağı üzerinde çalışılan hayvanlardır. Bu nedenle deneysel
hayvan araştırmalarında standart laboratuvar koşullarında üretilen ve aynı
kontrol standart koşullar altında üzerinde çalışılan laboratuvar hayvanları
kullanılır. Laboratuvar hayvanlarının genetik ve mikrobiyolojik özellikleri
tanımlanmış, hayvanların yaşadığı laboratuvar koşulları tanımlanmış, standart
aydınlatma yapılan, havalandırma yöntemi, barındırılma (kafesleme) ve
beslenmesi ile ilgili tüm özellikler tam olarak tanımlanmış hayvanlardır.
Bununla beraber araştırma sonuçları üzerine etkili en önemli varyasyon
kaynaklarından birisi de laboratuvar hayvanların beslenmesinde kullanılan yem
veya diyetlerin içeriklerinden kaynaklanmaktadır. Deneysel hayvan araştırma sonuçları
üzerinde etkili olmasından dolayı türe özgü standart yem içerikleri hazırlanmalı
ve bu yemler hayvanların türüne özgü beslenmesidir. Laboratuvar hayvan yemleri
üreten firmalar standart bakım yemleri, büyüme, gebelik ve laktasyon gibi
hayvanın fizyolojik dönemine uygun yemlerin hayvanın gereksinimleri göz önüne
alınarak optimal beslenme sağlayacak rasyonları hazırlamalıdır. Laboratuvar
hayvan rasyonlarında hayvanın türü, genetik yapısı, hayvanın fizyolojik
dönemleri, araştırma koşulları gibi faktörler göz önüne alınmalıdır. Laboratuvar
hayvan yemi üreten firmaların laboratuvar hayvanın beslenme alışkanlığı, yemleme
yöntemi, yem şekli gibi hayvan türüne özgü farklılıkları dikkate almalıdır.
Sonuç olarak laboratuvar hayvan standart besleme rasyonlar hayvanların besin
gereksinimleri dikkate alınarak hazırlanır ve tanımlanır şekilde verilirse ise hayvanlarda
beslenme yetersizliği önlenmiş ve deneylerde beslenme kaynaklı varyasyonların
önüne geçilmiş olur. Böylece araştırma sonuçları tekrar edilebilir,
karşılaştırıla bilinir ve araştırma sonuçlarına duyulan güveninde artmasına
imkân sağlayacaktır.
Atıf Sayısı :