Brics-t Ülkelerinde Maliye Politikası Araçları Ve Gelir Dağılımı: Bir Nedensellik Analizi
Anahtar Kelimeler
Bu
çalışma, 2000-2023 yılları arasında BRICS-T ülkelerinde (Brezilya, Rusya,
Hindistan, Çin, Güney Afrika ve Türkiye) maliye politikası araçları (toplam
vergi gelirleri ve toplam kamu harcamaları) ile gelir dağılımı (Gini katsayısı)
arasındaki nedensellik ilişkisini ampirik olarak incelemeyi amaçlamaktadır.
Değişkenler arasındaki nedensellik ilişkisinin analizinde, yatay kesit
bağımlılığını dikkate alan ikinci nesil panel veri yöntemlerinden Dumitrescu ve
Hurlin (2012) panel nedensellik testi uygulanmıştır. Analiz öncesinde serilerin
durağanlıkları CIPS, CAD ve IPS testleriyle sınanmış ve değişkenlerin birinci
farklarında (I(1)) durağan olduğu tespit edilmiştir. Değişkenler arasında çift
yönlü bir nedensellik ilişkisi saptanmıştır. Vergi yapısının gelir dağılımı
üzerinde doğrudan etkili olduğu, aynı zamanda gelir adaletsizliğindeki
değişimlerin de politik baskılar ve medyan seçmen tercihleri doğrultusunda
vergi sistemini dönüştürdüğü (Gini → Vergi yönlü etki) ortaya konulmuştur. Kamu
harcamaları ile vergi gelirleri arasında da çift yönlü bir nedensellik
bulunmuştur. Bu durum literatürdeki vergi-harcama ve harcama-vergi
hipotezlerini doğrulamakta, mali kararların eşanlı ve birbirini besleyen
yapısını göstermektedir. Yapılan analiz sonucunda Gini katsayısı ile kamu
harcamaları arasında istatistiksel olarak anlamlı bir nedensellik ilişkisine
rastlanamamıştır. BRICS-T ülkelerinde sürdürülebilir ve adil bir gelir
dağılımının tesisi için vergi politikalarında dolaylı vergilere olan
bağımlılığın azaltılması ve dolaysız vergilerin payının artırılması
gerekmektedir. Politika yapıcılar, mali sürdürülebilirliği korumak adına kamu
harcamalarının genişleme etkileri ile vergi politikalarını eş zamanlı ve eş
güdümlü bir şekilde yönetmelidir.
Kitap Adı:
Kamu Maliyesinde Kuramdan Politikaya: Güncel Yaklaşımlar
Atıf Sayısı :
