Kemoterapiye Bağlı Nöropatik Ağrı: Mekanizmalar Ve Yeni Farmakolojik Yaklaşımlar
Anahtar Kelimeler
Kemoterapiye
bağlı periferik nöropati (KBPN), çeşitli nörotoksik antineoplastik ajanların
sıklıkla görülen ve doz sınırlayıcı bir yan etkisi olup, hastaların yaşam
kalitesini ciddi şekilde düşüren kronik ve debilitan bir tabloya
evrilebilmektedir. KBPN’nin patofizyolojisi; aksonal dejenerasyon, mikrotübül
bozulması, mitokondriyal disfonksiyon, oksidatif stres, nöroenflamasyon, iyon
kanalı disregülasyonu ve inhibitör nörotransmisyon kaybı gibi kompleks ve çok
faktörlü mekanizmalarla ilerlemektedir. Mevcut tedavi stratejileri büyük ölçüde
semptomatiktir ve genel nöropatik ağrı kılavuzlarından uyarlanan ilaçlar (ör.
duloksetin, gabapentinoidler) yetersiz veya tutarsız etkinlik göstermektedir;
onaylanmış etkili bir koruyucu veya hastalık modifiye edici ajan bulunmamaktadır.
Bu bölümde, KBPN’nin klinik özellikleri ve altında yatan moleküler mekanizmalar
güncel literatür ışığında gözden geçirilmiştir. Ayrıca, semptomatik palyasyonun
ötesine geçerek nöroproteksiyon, hastalık modifikasyonu ve rejenerasyonu hedefleyen
yeni farmakolojik yaklaşımlar değerlendirilmiştir. Yeniden konumlandırılan
tedaviler (özellikle yeni nesil antiepileptik senobamat, NMDA antagonistleri ve
antidiyabetikler), seçici iyon kanalı modülatörleri, antioksidanlar,
kannabinoidler, kök hücre kaynaklı egzosomlar, gen tedavisi ve
epigenetik/immünomodülatör ajanlar gibi mekanizma temelli yeni nesil
stratejilerin KBPN yönetimindeki potansiyel rolleri ve klinik öncesi/klinik
veriler tartışılmıştır.
Kitap Adı:
Multidisipliner Yaklaşımlarla Ağrı
Atıf Sayısı :
