Periodontal Hastalıklarda Probiyotikler: Mekanizmalar, Klinik Etkiler Ve Terapötik Potansiyel
Anahtar Kelimeler
Periodontal
hastalıklar, dental plak biyofilmine karşı gelişen konak immün-inflamatuar
yanıtın yönlendirdiği kronik ve multifaktöriyel hastalıklardır. Güncel
patogenez modelleri, periodontitisin yalnızca mikrobiyal yük ile değil;
disbiyotik mikrobiyota, konak yanıtı ve çevresel faktörlerin etkileşimi ile
ortaya çıktığını göstermektedir. Konvansiyonel periodontal tedavinin temelini
mekanik biyofilm eliminasyonu oluştursa da, anatomik sınırlılıklar, patojen
rekolonizasyonu ve sistemik risk faktörleri tedavi başarısını
sınırlayabilmektedir. Bu durum, periodontal tedavide ekolojik ve biyolojik
hedeflere yönelik adjuvan yaklaşımlara olan ilgiyi artırmıştır. Probiyotikler,
oral mikrobiyal ekosistemi modüle etme ve konak inflamatuar yanıtını düzenleme
potansiyelleri nedeniyle periodontal hastalıkların yönetiminde umut verici
biyolojik ajanlar olarak değerlendirilmektedir. Probiyotiklerin antibakteriyel
metabolit üretimi, biyofilm modülasyonu, mikrobiyal rekabet, epitel bariyer
fonksiyonunun desteklenmesi ve immünomodülasyon gibi çok katmanlı etki
mekanizmalarına sahip olduğu gösterilmiştir. Klinik çalışmalar, özellikle
Lactobacillus reuteri ve Bifidobacterium animalis gibi belirli suşların
scaling–root planing’e adjuvan olarak kullanıldığında bazı periodontal parametrelerde
ek klinik fayda sağlayabileceğini bildirmektedir. Bununla birlikte mevcut
kanıtlar heterojen olup, probiyotiklerin rutin periodontal tedavide standart
kullanımını desteklemek için daha yüksek kalitede ve uzun dönemli klinik
çalışmalara ihtiyaç vardır.
Atıf Sayısı :