Trimetilamin-n-oksit’in Nörodejeneratif Hastalıklardaki Rolü
Anahtar Kelimeler
Trimetilamin N-oksit (TMAO),
bağırsak mikrobiyotası tarafından kolin, L-karnitin ve betain gibi besin
bileşenlerinden türetilen trimetilaminin karaciğerde flavin içeren
monooksijenazlar aracılığıyla oksidasyonu sonucunda oluşan bir metabolittir.
Son yıllarda TMAO, kardiyovasküler hastalıkların yanı sıra nörodejeneratif
hastalıkların patogenezindeki olası rolü nedeniyle dikkat çekmektedir. Bu bölümün
amacı, TMAO’nun metabolizmasını, fizyolojik işlevlerini ve nörodejeneratif
hastalıklardaki etkilerini güncel literatür ışığında değerlendirmektir. Mevcut
bulgular, TMAO’nun kan-beyin bariyerini geçebildiğini ve Alzheimer hastalığı,
Parkinson hastalığı, amyotrofik lateral skleroz ve Huntington hastalığı gibi
nörodejeneratif süreçlerde rol oynayabileceğini göstermektedir. Özellikle
Alzheimer hastalığında TMAO’nun tau protein agregasyonunu artırdığı,
nöroinflamasyonu tetiklediği, endoplazmik retikulum stresini güçlendirdiği ve
mitokondriyal disfonksiyona katkıda bulunduğu bildirilmiştir. Ayrıca yüksek
TMAO düzeylerinin bilişsel performansın azalması ve nörodejeneratif
hastalıkların ilerlemesi ile ilişkili olduğu gösterilmiştir. Parkinson
hastalığı ve amyotrofik lateral sklerozda bağırsak mikrobiyotası kaynaklı
metabolit değişikliklerinin hastalık patogeneziyle ilişkili olabileceği
düşünülmektedir. Sonuç olarak TMAO, nörodejeneratif hastalıkların tanı, prognoz
ve tedavi süreçlerinde potansiyel bir biyobelirteç ve terapötik hedef olarak
değerlendirilmektedir.
Bu kitabın bölümleri bulunmamaktadır.
Atıf Sayısı :
