Fen Bilimleri Eğitiminde Laboratuvar Kaygısıyla İlgili Araştırmaların İncelenmesi
Anahtar Kelimeler
İnsanoğlu, yaşamının pek çok aşamasında fen bilimleri
dersleriyle karşılaşmaktadır. Yaşadığı çevresini tanıyıp anlamlandırmada,
yeteneklerini keşfedip bu yeteneklerini geliştirmede, hayatta karşılaştığı
problemleri çözmede onlardan faydalanmaktadır. Bu açıdan fen bilimleri
insanoğlunun yaşamında önemli bir yere sahiptir. Fen bilimlerinin en önemli
özelliklerden biri fen konularının laboratuvarda gözlem ve deneylerle
yapılabilmesidir. Laboratuvarlardaki deneysel etkinlik ve uygulamalar okullarda
yaparak ve yaşayarak öğrenmelere imkân tanır. Laboratuvarlar, öğrencilerin
fenle ilgili el becerilerini geliştirirken zihinsel becerilerini de
kullanmalarını sağlar. Öğrenciler ve öğretmenler için tüm bu faydalarına
rağmen; sınıfların aşırı kalabalık olması, laboratuvarda gözetim ve denetiminin
zor olması, laboratuvarlardaki malzeme ve donanımın eski olması, malzemelerin
hiç olmaması, eksik olması, öğretmenlerin azalan, biten veya zarar gören
malzemeleri temin edememe kaygısı taşıması, laboratuvar için programda ayrılan
sürenin yetersiz olması, deney ve etkinliklerin zaman alması, öğrencilerin
laboratuvarda kaygı duyması gibi nedenlerden dolayı fen öğretiminde
laboratuvara yeterince yer verilememektedir. Bu çalışmayla fen bilimleri
eğitiminde önemli yere sahip olan laboratuvarlara yeterince yer verilmediğinden
yola çıkarak fen bilimlerinde laboratuvar kaygısıyla ilgili ülkemizde yapılan
çalışmaların nicelik ve nitelik olarak incelenmesi amaçlanmıştır. Böylece fen
eğitimindeki laboratuvar kaygısına dair literatürde yer alan çalışmaların
sayısı ve niteliği ülkemizde bu konuya verilen önem hakkında bilgi sahibi
olmamızı, gerekli tavsiyeleri sunmamızı sağlayacaktır. Çalışma, nitel yöntemle
literatür taraması ve doküman incelemesi metoduyla yapılmıştır. Veri toplamada
doküman analizi tekniği kullanılmıştır. Türkiye’de fen bilimlerinde laboratuvar
kaygısıyla ilgili yapılan tezler; Yükseköğretim Kurulu Ulusal Tez Merkezi veri
tabanında, makaleler; Web of Science, SCOPUS ve ERIC, TR-Dizinde ve Dergipark
veri tabanlarında taranmıştır. Toplam ulaşılan 43 çalışmaya ait veriler
betimsel analiz edilmiştir. Bulgularda; araştırmaların yapıldığı yıllar,
araştırma türleri, araştırma yöntemleri, kullanılan ölçme araçlarına ait
veriler, çalışma grupları ve incelenen değişkenler tablolarla sunulmuştur.
Araştırma sonuçları sınıflandırılarak verilmiştir. Araştırma sonuçlarından
öğrenci, öğretmen adayı ve öğretmenlerin laboratuvarla ilgili bilgi
eksiklerinin deneyim eksikleriyle birlikte laboratuvarların fiziki
imkânlarındaki eksikliklerin laboratuvar kaygısını artırdığı ve laboratuvardan
uzaklaşılmasına sebep olduğu sonuçları çıkarılabilir. Bu açıdan, laboratuvarla
ilgili laboratuvar kaygılarının düşürülmesi için daha fazla çalışmaya,
özellikle nicel çalışmalar kadar nitel çalışmalara da ihtiyaç duyulduğu
söylenebilir.
Bu kitabın bölümleri bulunmamaktadır.
Atıf Sayısı :
