Rekombinant DNA
teknolojisi, farklı kaynaklardan elde edilen DNA parçalarının laboratuvar
koşullarında kontrollü biçimde birleştirilmesini sağlayan yöntemler bütünüdür
ve genetik mühendisliğinin temel aracı konumundadır. Bu bölüm, alanın 1970'li
yıllardaki doğuşundan (tip II restriksiyon endonükleazların keşfi, ilk
rekombinant DNA molekülü, Cohen ve Boyer'in klonlama çalışmaları, rekombinant
insülinin piyasaya sürülmesi) başlayarak günümüz uygulamalarına uzanan bütüncül
bir çerçeve sunmaktadır. Gen klonlamanın altı temel adımı tanımlandıktan sonra
teknolojinin moleküler araçları ayrıntılı biçimde ele alınmaktadır:
restriksiyon enzimlerinin sınıflandırılması, isimlendirilmesi ile küt ve
yapışkan uç oluşumu, T4 DNA ligazın çalışma mekanizması, insert:vektör oranı ve
alkalin fosfataz uygulaması, klonlama vektörlerinin özellikleri ve
plazmitlerden mekik vektörlere, lambda ve M13 fajlarından kozmid, BAC ve YAC
sistemlerine uzanan karşılaştırmalı değerlendirilmesi. Hedef DNA'nın eldesi,
transformasyon, elektroporasyon, transfeksiyon ve mikroenjeksiyon gibi aktarım
yöntemleri ile antibiyotik seçilimi, mavi-beyaz koloni taraması, koloni PCR ve
hibridizasyon temelli tarama stratejileri açıklanmaktadır. Genomik ve cDNA
kütüphaneleri karşılaştırılmakta; PCR, RT-PCR ve qPCR'ın ilkeleri ile
klonlamadaki işlevleri tartışılmaktadır. Bölüm, tıp, tarım, hayvancılık ve
endüstriyel biyoteknolojideki uygulama örnekleriyle tamamlanmaktadır.
Atıf Sayısı :